13-laboratoriya ishi · mashq
Karno sikli: issiqlik mashinasi va nomaʼlum isitkich temperaturasi
Ishning maqsadi
Ideal issiqlik mashinasining isitkichdan olgan va sovitkichga bergan issiqligini oʻlchab, Karno sikli FIK ni va isitkichning nomaʼlum temperaturasini aniqlash.
Nazariya
Karno sikli ikki izoterma va ikki adiabatadan iborat. Izotermik kengayishda gaz isitkichdan oladi, izotermik siqilishda sovitkichga beradi. Bir siklda ish .
Termik FIK . Ideal Karno mashinasi uchun .
Ikkala ifodani tenglashtirib, ni olamiz. Demak isitkich temperaturasi (entropiyaning saqlanishi: ).
Hech qanday issiqlik mashinasining FIK i bir xil va dagi Karno mashinasidan yuqori boʻla olmaydi — bu termodinamikaning II qonuni.
Ish tartibi
- Sovitkich temperaturasi ni termometrdan yozib oling (isitkichniki nomaʼlum).
- Mashinani ishga tushiring va bir necha sikl bajarilgach, sanagichlardan va ni yozib oling.
- Turli sikllar soni (1 dan 20 gacha) bilan kamida 5 ta oʻlchash bajaring.
- Har qator uchun ni hisoblang. Xulosada FIK ni topib, uni bilan solishtiring.
Virtual qurilma
Oʻlchash va hisoblash jadvali
Qurilmadagi «Jadvalga yozish» tugmasi koʻrsatkichlarni shu yerga qoʻshadi. Har qator uchun ni oʻzingiz hisoblang (kamida 5 ta oʻlchash).
Hali oʻlchash yoʻq. Yuqoridagi qurilmada oʻlchang va «Jadvalga yozish» ni bosing.
Natija
\Delta T_h = \frac{1}{n}\sum |T_h_i - \bar{T_h}|
—
0 belgi (kamida 40)