Molekulyar-Fizika

3-laboratoriya ishi · mashq

Stoks usulida suyuqlikning ichki ishqalanish koeffitsiyentini aniqlash

Yangi sharoit

Ishning maqsadi

Suyuqlikda tushayotgan sharcha harakatini kuzatib, glitserinning dinamik qovushoqligi η\eta ni aniqlash.

Nazariya

Qovushoq suyuqlikda sekin harakatlanayotgan sharchaga Stoks kuchi taʼsir qiladi: F=6πηrvF = 6\pi\eta r v.

Bir oz yoʻl oʻtgach sharcha tekis harakatlana boshlaydi: ogʻirlik kuchi Arximed va Stoks kuchlari yigʻindisiga teng boʻladi. Bundan η=29⋅(ρs−ρc) g r2v\eta = \dfrac{2}{9}\cdot\dfrac{(\rho_s - \rho_c)\,g\,r^2}{v}.

Tezlik v=l/tv = l/t, radius r=d/2r = d/2 ni qoʻysak, ishchi formula hosil boʻladi: η=(ρs−ρc) g d2 t18 l\eta = \dfrac{(\rho_s - \rho_c)\,g\,d^2\,t}{18\,l}.

Glitserin qovushoqligi temperaturaga kuchli bogʻliq: 20 °C da taxminan 1,4 Pa·s, 25 °C da esa 1 Pa·s ga yaqin.

Ish tartibi

  1. Sharchani tanlang, mikrometr koʻrsatgan diametrini koʻring.
  2. Sharchani tashlang. U yuqori belgidan oʻtganda sekundomerni ishga tushiring, pastki belgidan oʻtganda toʻxtating.
  3. Diametr va vaqtni jadvalga yozib oling. Kamida 5 ta sharcha bilan takrorlang.
  4. Har qator uchun ηi\eta_i ni hisoblang (d ni metrga oʻtkazishni unutmang).

Virtual qurilma

Qurilma yuklanmoqda…

Oʻlchash va hisoblash jadvali

Qurilmadagi «Jadvalga yozish» tugmasi koʻrsatkichlarni shu yerga qoʻshadi. Har qator uchun ηi=(ρs−ρc) g di2 ti18 l\eta_i = \dfrac{(\rho_s - \rho_c)\,g\,d_i^2\,t_i}{18\,l} ni oʻzingiz hisoblang (kamida 5 ta oʻlchash).

Hali oʻlchash yoʻq. Yuqoridagi qurilmada oʻlchang va «Jadvalga yozish» ni bosing.

Natija

Δη=1n∑∣ηi−ηˉ∣\Delta \eta = \frac{1}{n}\sum |\eta_i - \bar{\eta}|

Nisbiy xatolik ε=Δ/xˉ\varepsilon = \Delta/\bar{x}

—

0 belgi (kamida 40)

Stoks usulida suyuqlikning ichki ishqalanish koeffitsiyentini aniqlash — Molekulyar-Fizika